Een korte situatieschets …

Op 17 oktober 2006 heeft de Tweede Kamer een motie aangenomen over gratis schoolboeken in het voorgezet onderwijs, die door het nieuwe kabinet uitgevoerd moet gaan worden.

Het ziet ernaar uit dat deze motie met ingang van het schooljaar 2008-2009 wordt ingevoerd. In dat geval moet de wetswijziging voor 1 augustus 2008 in het Staatsblad staan.

Doel van de motie is drieledig:

- verdere verlaging van schoolkosten voor ouders
- betere marktwerking op de educatieve boekenmarkt

Door de boeken door scholen te laten betalen, wordt bereikt dat degenen die bepaalt ook betaalt. Daarnaast zorgt deze nieuwe situatie ervoor dat scholen als blok sterker tegenover uitgeverijen staan dan individuele ouders.

- een eind maken aan het verschijnsel dat kinderen zonder boeken op school komen doordat ouders geen schoolboeken aanschaffen.

Om dit te kunnen uitvoeren, zullen de vo-scholen een extra jaarlijkse lumpsum ontvangen van 290 miljoen euro. Daartegeno ver staat een besparing voor het Rijk van 80 miljoen aan WTOS (Wet tegemoetkoming onderwijsbijdrage en schoolkosten) . Er is berekend dat het boekendeel gemiddeld per leerling in het vo per jaar € 308,00 is op basis van het prijspeil van 2007.

Er is nog on duidelijkheid over de wijze van invoering. Het zou gefaseerd kunnen plaatsvinden om boeken stapsgewijs gratis te maken.

De GEU zegt …

De GEU heeft uitgesproken de opname van schoolkosten in de lumpsum een interessante en goede optie te vinden, mits de omvang van het budget toereikend is en de scholen kunnen innoveren. De GEU redeneert vanuit de gedachte dat de schoolkosten voor ouders behapbaar moeten blijven of zelfs op nul uitkomen en dat de kwaliteit van het onderwijs gewaarborgd blijft. Dit alles op ba sis van een consistente visie op de bekostiging van het vo. Naar de mening van de GEU moet eerst bepaald worden wat nodig is en moet pas daarna naar de kosten en de bekostiger worden gekeken. In de huidige situatie wordt gemiddeld ruim € 300,00 per leerlin g uitgegeven aan leermiddelen, maar in de nieuwe situatie kan dat wel eens een te laag bedrag zijn als vo toegaat naar meer autonomie (en dus versnippering van leermiddelen en minder bulk) en digitalisering (wat hoge productiekosten met zich mee gaat brengen). Deze ontwikkelingen moeten niet teniet worden gedaan door de financiering via de lumpsum.

Het standpunt van Edu’Actief …

De invoering van gratis boeken voor het vo heeft allerlei financiële consequenties voor verschillende partijen: Staat, ouders en school. Voor educatieve uitgevers is dat op zich niet zo interessant. Belangrijk is een beeld te krijgen wat de consequenties zullen zijn ten aanzien van de wijze van levering binnen het nieuwe systeem en van de frequentie van levering.

De invoering van gratis vo-boeken geeft voor Edu’Actief eens te meer aan dat het belangrijk is verder te blijven investeren in digitale leeromgevingen.

Wij hebben als uitgeverij het standpunt dat het geld dat scholen zullen ontvangen voor de boeken geoormerkt geld moet zijn. Scholen zullen geneigd zijn om ‘goedkoop in te kopen’ en het vrijgevallen geld voor andere zaken in te zetten. Dat moet worden voorkomen omdat anders de zo belangrijke doorontwikkeling van leermiddelen in het gedrang komt. Het is in deze qua ontwikkelingen turbulente tijd van het grootste belang dat het onderwijs voorzien blijft van goede producten die de zo belangrijke onderwijsvernieuwingen blijven ondersteunen. Genoemde digitale leeromgevingen leveren daar een bijdrage aan.